Avrupa Dil Portfolyosu
Avrupa Dil Portfolyosu
Kurs Hakkında
AVRUPA DİLLERİ ÖĞRETİMİ ORTAK ÇERÇEVE PROGRAMI VE AVRUPA DİL
PORTFOLYOSU
Türkiye, Avrupa’da ortak
eğitim uygulamalarını öngören Socrates Projesine 24 Ocak 2000 tarihinde
253/2000/EC sayılı Avrupa Konseyi kararıyla katılmıştır. Bu nedenle, Avrupa
ülkelerindeki yabancı dil öğretim uygulamaları ülkemizde de benimsenmiştir. Avrupa’da
yabancı dil öğretim programı ve yabancı dil öğretiminde ortak standart, ortak
ölçütler ve buna dayalı bir araç geliştirmeyi amaçlayan Avrupa Konseyi Modern
Diller Bölümü, Avrupa Dilleri Öğretimi Ortak Çerçeve Programı (The CommonEuropean Framework of Reference for Languages)’nı oluşturmuştur.
Avrupa Dilleri Öğretimi Ortak Çerçeve Programının
Dayandığı Temel Prensipler
Avrupa Dilleri Öğretimi
Ortak Çerçeve Programı (ADÖÇ), yabancı dil öğretimi ve öğrenme düzeyleri için
bir göstergeler tablosunu ve geçerliliği onaylanmış dil yeterliliği ölçütlerini
içerir. Temel amacı, yabancı dil öğretimini üç temel felsefeye
dayandırmaktadır. Bunlar;
Öğrenen Özerkliği,
Kendini Değerlendirme ve
Kültürel Çeşitlilik olarak
sıralanabilir.
Bu üç temel felsefeye
dayalı olarak ayrıca, üç ana bölümden oluşan Avrupa Dil Portfolyosu (European
Language Portfolio) geliştirilmiş, ADÖÇ’ün felsefesinin tüm ülkelerde aynı
biçimde hayata geçirilmesi ve uygulamalara ortak bir standart getirilmesi somut
biçimde sağlanmaya çalışılmıştır. Avrupa Dil Protfolyosu (ADP)'nun bölümleri;
1-Dil Pasaportu
-Konuştuğu diller ve
düzeyi ile ilgili bazı kişisel bilgiler (Kendini Değerlendirme),
- Avrupa Konseyi Modern
Diller Bölümü’nce geliştirilmiş dil düzeyi göstergeleri (Standart
Değerlendirme) bulunur.
2-Yabancı Dil Özgeçmişi
- Kendini fark etme (Kendini
Değerlendirme/Öğrenmeyi Öğrenme/ Özerklik),
-“Yapabilirim” ifadeleri (Kendini
Değerlendirme),
-Kültürlerarası deneyimler
(Kültürel Çeşitlilik)yer alır.
3-Dosya
- Sertifika, diploma,
proje örnekleri, makaleler gibi belgeler bulunur. (Kendini
Değerlendirme/Özerklik)
Portfolyonun bölümleri ve her bir bölümde yapılması gerekenler aşağıdaki
gibidir:
1. Dil Pasaportu
Bu belge, öğrenenin dil becerilerinin, sertifikalarının, diplomalarının ve
değişik dillerde edinilmiş deneyimlerinin bir kaydıdır. Bu belgedeki dil
becerileri, "Avrupa Dilleri Öğretimi Ortak Çerçeve Programı"ndaki
yeterlik düzeylerine göre tanımlanmaktadır. Dil Pasaportu, Kendini
Değerlendirme Tablosu dışında ayrıca aşağıdaki bölümleri de içermektedir:
a. Avrupa Dilleri Öğretimi Ortak Çerçeve Programı’nda belirtilen dil
becerileri profili
Bu bölüme öğrenci, ortak ölçütlere göre (A1-C2) hangi dili hangi düzeyde
kullandığını işaretleyecektir. Zaman içerisinde dil kullanımındaki ilerleme ya
da gerilemelere göre bu işaretlemesini değiştirebilecektir. O nedenle
işaretlemeler genelde kurşun kalemle yapılmalıdır.
b. Dil geçmişi ve kültürlerarası deneyimleri
Dil Pasaportundaki bu bölümde bireyin öğrendiği yabancı dilin anadil olarak
konuşulduğu ya da konuşulmadığı ülke/ülkelerdeki kültürlerarası deneyimlerini
işaretlemesi beklenmektedir.
c. Sertifika ve diploma kayıtları
Bu bölümde bireyin almış olduğu diploma ve sertifikaların bir kayıt tablosu
yer almaktadır. ADP’nin Dosya bölümünde bulunan diploma ve sertifikalara ait
bilgiler bu tabloda belirtilecektir.
Öğretmenler ve veliler Dil Pasaportu’ndaki bilgileri düzenli olarak
güncellemesinde öğrenciye yardımcı olmalıdır. Gerekli açıklamalar Dil
Portfolyosunun her bölümünün başında verilmektedir.
2. Yabancı Dil Özgeçmişi
Avrupa Dil Portfolyosu’nun bu bölümü, öğrenenin yabancı dil geçmişinin bir
kaydıdır ve öğrenenin dil öğrenim hedeflerini belirlemesine, kendini ortak
ölçütlere göre değerlendirerek dil yetkinliklerini ve yeni öğrendiği dildeki
ilerlemesini kaydetmesine olanak sağlamaktadır.
Yabancı Dil Özgeçmişi dört bölümden oluşur.
a. Dilöğrenim öyküsü
Bu bölümde birey, yabancı dilini öğrendiği okullar ve kurslara ilişkin
bilgileri kaydeder. Doldurmalarla ilgili gerekli açıklamalar ilgili tabloların
başlarında verilir.
b. Dil öğrenim sürecini değerlendirme
Bu bölümde bireyin kendisinin nasıl bir öğrenen olduğunu fark etmesine
yardımcı olarak öğrenmeyi öğrenmesine olanak sağlanmaktadır. Bu bölümde
çocuklar için doğru olan öğrenme modellerini belirlenmesinde ve ilgili yerin
işaretlenmesinde gerekirse öğretmen ve veli yardımcı olmalıdır.
Bireyin kendisi için bir öğrenme modeli belirlemesi, öğretme
etkinliklerinde öğretmenin ona yardımcı olmasında da kolaylık sağlayacaktır.
c. Dilve Kültürlerarası deneyimler
Bu bölümde çocuk yabancı dilini nasıl öğrendiğine ilişkin kayıt tutacak ve
farklı kültürlerle ilgili deneyimlerini yansıtacaktır. Tabloların nasıl
doldurulacağına ilişkin açıklamalar bu bölümün de ilgili yerlerinde
verilmektedir.
d. Kişisel dil başarıları
Bu bölümde birey, yabancı dilinde neleri ne düzeyde yapabildiğini
belirleyerek yabancı dildeki yetkinliği açısından kendisini değerlendirecektir.
Bireyin “yapabiliyorum” dedikleri edinimlerini temsil etmektedir. Henüz
yapamadıkları ise hedefleri haline gelmektedir. Böylece programın hedefleri
çocuğun da hedefleri olmaktadır. Bu bölümdeki bireye ait değerlendirmelerle
öğretmen ve velilere ait değerlendirmeler farklılık gösterebilir. Birey bu
değerlendirme farklılıklarını göz önünde bulundurarak çalışmalarını
şekillendirecektir. Öğretmen ve veliler kesinlikle öğrencinin
değerlendirmelerine müdahale etmemelidir.
3. Dosya
Bu bölümde birey, yabancı diline ilişkin sertifikalar, diplomalar, proje
örnekleri,ödevler, mektuplar ya da günceler gibi belgeleri bulundurur.
Dosyasına hangi belgeleri koyacağına ve nasıl güncelleştireceğine ilişkin
kararlar yalnızca öğrenciye ait olmalıdır. Öğrenci, dosyası çok kalınlaştığında
ya da yabancı dil gelişimine göre önemini yitirdiğini düşündüğü belgeleri
yenileri ile değiştirebilir.
ADP kullanımına ilişkin uygulamalar ve örneklerin öğretmenler tarafından
çok iyi bilinmesi ve konunun her boyutuyla çok iyi anlaşılması gerekmektedir.
Aksi takdirde öğretmenler, ADP kullanımının çocuklar için bir angarya,
kendileri içinse bir ek külfet olduğu görüşüne varabilirler. O nedenle, öğretmenlerimizin
ADP kullanımı ile ilgili seminer, sempozyum ve konferanslara katılmaları, ADP
kullanan diğer Avrupa ülkelerindeki meslektaşları ile etkili iletişim
içerisinde olmaları, yaptıkları bu çalışmanın uzun vadede ülkemizdeki yabancı
dil öğrenme sürecine sağlayacağı katkıyı iyi kestirmeleri ve emeklerinin boşa
gitmeyeceğini, bir gün bu yaptıkları uygulamaların diğer kuşaklara da
aktarılarak ülkemizde yabancı dil öğrenme ve öğretme sürecine yeni bir boyut
kazandıracağını anlamalarına olanak sağlayacaktır. Belki de yıllardır ülkemizde
yaşayan herkesin sorduğu "Biz neden yabancı dil öğrenemiyoruz ve
öğretemiyoruz?" sorusunun gelecekte artık sorulmasına gerek kalmamasını
sağlamada önemli bir katkılarının olacağını anlamaları, öğretmenlerimizi, velilerimizi
ve öğrencilerimizi olumlu yönde güdüleyecek ve beklenen başarının yakalanmasına
katkı sağlayacaktır.
O nedenle, öğretmenlerimizin bir akademisyen gibi alanlarıyla ilgili
okumalarının, araştırmalar yapmalarının, deneyimlerini paylaşarak
birbirlerinden güç ve destek almalarının, kabuklarını kırıp, kendilerinin
doğrudan uluslararası iletişim yoluyla bilgiye ulaşmalarının sağlanması son
derece doğru bir karar olacaktır. Bu nedenden dolayı, öğretmenlerimizin,
özellikle yabancı dil öğretmenlerimizin bir yabancı dili iyi derecede
bildiklerini ve kendilerini geliştirmelerinde en önemli rol oynayan bilgiye
yabancı dilde de ulaşma becerisine kendilerinin sahip olduklarını
hatırlamalarında yarar olduğu düşünülebilir.
Özetle, ülkemizde çok yeni bir kavram ve uygulama olan ADP kullanımının
yaygınlaştırılması ve başarıya ulaşması öğretmenlerimizin önünü açan, onları
kendilerini geliştirmeye güdüleyen ve yaptıkları işi önemseten ve mesleklerine
duydukları saygının artmasına olanak sağlayan bir eğitim politikası olduğu söylenebilir.